Commerciële driehoekstransacties zijn een van de meest complexe transacties in de internationale handel, maar ook een van de nuttigste als je een onderneming in Italië hebt die te maken heeft met grensoverschrijdende export of aankoop van goederen. Dit gebeurt als drie partijen uit verschillende landen bij één transactie betrokken zijn en de goederen rechtstreeks van de eerste naar de derde partij worden verzonden, zonder dat ze langs de tussenpersoon gaan.

Inzicht in hoe btw-driehoekstransacties werken, zowel binnen als buiten de EU, is essentieel om btw correct toe te passen en te voldoen aan belastingverplichtingen. In dit artikel leer je wat driehoekstransacties zijn, hoe ze werken in EU- en buiten-EU-omgevingen en welke regels ervoor gelden. Je ziet ook praktische voorbeelden en best practices om ze correct te beheren in je onderneming.

Wat staat er in dit artikel?

• Definitie van driehoekstransacties in de handel en hoe ze werken
  
• Btw-driehoekstransacties in de EU
  
• Btw-driehoekstransacties buiten de EU
  
• Btw-driehoekstransacties binnen Italië
  
• EU- en Italiaanse regelgeving en compliance
  
• Impact en best practices voor Italiaanse ondernemingen
  
• Btw-driehoekstransacties en e-facturatie
  
• Hoe Stripe Tax kan helpen
  

Definitie van driehoekstransacties in de handel en hoe ze werken

In de handel vinden driehoekstransacties plaats wanneer drie afzonderlijke partijen, gevestigd in verschillende landen of in hetzelfde land, bij één verkoop betrokken zijn en de goederen rechtstreeks van de eerste leverancier naar de eindklant worden verzonden, zonder door het magazijn van de tussenpersoon te gaan.

De belangrijkste spelers bij commerciële driehoekstransacties zijn:

• De eerste leverancier, die de goederen verkoopt
  
• De tussenpersoon die overneemt, die koopt van de eerste leverancier en doorverkoopt aan een derde
  
• De uiteindelijke ontvanger, die de goederen fysiek ontvangt
  

Het onderscheidende kenmerk van driehoekstransacties is de directe goederenstroom, die een zorgvuldig beheer van de transportdocumentatie vereist.De benodigde documentatie bij driehoekstransacties bestaat uit het transportdocument en het CMR-formulier:

• Het vervoersdocument – DDT (Documento di Trasporto) – is het document dat bij goederen zit tijdens levering binnen Italië of binnen de EU en dient om de overdracht van eigendom en het tijdstip van verzending aan te tonen.

• Het CMR-formulier (Convention des Marchandises par Route) is de internationale vrachtbrief die de verzending certificeert van goederen over de weg tussen landen die het Verdrag van Genève van 1956 hebben ondertekend. De CMR is nodig om het fysieke verkeer van goederen bij driehoekstransacties binnen of buiten de EU aan te tonen.

De betekenis van driehoekstransacties verschilt per gebied. Je kunt het volgende onderscheid maken:

• Btw-driehoekstransacties in de EU: als drie bedrijven uit verschillende EU-lidstaten deelnemen aan dezelfde fysieke verplaatsing van goederen
  
• Btw-driehoekstransacties buiten de EU: als een van de partijen buiten de Europese Unie is gevestigd
  
• Btw-driehoekstransacties binnen Italië: als alle partijen in Italië actief zijn
  

Wat zijn btw-driehoekstransacties en hoe werken ze?

Kort samengevat zijn btw-driehoekstransacties transacties waarbij drie partijen uit verschillende landen deelnemen aan dezelfde verkoop van goederen. Het eerste bedrijf verkoopt aan de tussenpersoon, die doorverkoopt aan de eindklant, maar de goederen worden rechtstreeks van de eerste naar de derde partij verzonden. De transactie kan binnen de EU of buiten de EU plaatsvinden en de eerste overschrijving kan worden vrijgesteld van btw als aan de volgende voorwaarden wordt voldaan:

• Alle partijen moeten zijn geregistreerd bij VIES (het VAT Information Exchange System van de EU)
  
• De overschrijving van goederen wordt ondersteund door transportdocumenten (DDT en CMR)
  
• Het Italiaanse bedrijf dient de Intrastat-verklaring in met betrekking tot de Intra-EU overschrijving
  
• De transactie moet worden gefactureerd met de juiste juridische referentie voor niet-belastbaarheid (bijvoorbeeld artikel 41 van Italiaans wetsbesluit nr. 331/93)
  

Btw-driehoekstransacties in de EU

Van driehoekstransacties binnen de EU is sprake wanneer drie partijen die in drie verschillende EU-lidstaten zijn gevestigd, een keten van overschrijvingen uitvoeren met één fysieke verplaatsing van goederen. De regels voor driehoekstransacties binnen de EU vloeien voornamelijk voort uit artikel 141 van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad (btw), omgezet in Italië door artikel 8 van Italiaans presidentieel decreet nr. 633 van 1972.

Hieronder zie je een voorbeeld van een btw-driehoekstransactie:

Een Italiaans bedrijf (A) verkoopt aan een klant in Duitsland (B), die de goederen op zijn beurt doorverkoopt aan een bedrijf in Frankrijk (C). De goederen worden rechtstreeks vanuit Italië verzonden en komen namens de Duitse tussenpersoon in Frankrijk aan.

Voor deze driehoekstransactie in de EU geldt:

• De overschrijving van A naar B is in Italië niet onderworpen aan btw (artikel 41 van Italiaans wetsbesluit nr. 331/93).
  
• De overschrijving van B naar C is onderworpen aan btw in Frankrijk, en de tussenpersoon moet voor btw-doeleinden geregistreerd zijn.
  

In sommige gevallen organiseert de tussenpersoon het vervoer van de goederen. In het vorige voorbeeld geeft het Duitse bedrijf B een Drager de opdracht de goederen van het Italiaanse bedrijf A te berekenen en rechtstreeks af te leveren bij de Franse eindklant C. Wanneer de tussenpersoon de verzending op deze manier beheert, wordt dit een driehoekstransactie in de EU genoemd met vervoer dat door de overnemer wordt verzorgd. Dit type transactie wordt erkend door de Italiaanse wet (artikel 41 van Italiaans wetsbesluit nr. 331/93) en stelt de eerste verkoper in staat een van btw vrijgestelde factuur uit te geven, op voorwaarde dat de overdracht van de goederen wordt aangetoond door geschikte documentatie, zoals de CMR of de DDT die door de Drager is ondertekend.

Om de transactie te erkennen als een btw-driehoekstransactie in de EU, moet aan bepaalde voorwaarden worden voldaan:

• Alle partijen moeten zijn geregistreerd bij VIES.
  
• Zendingen via een driehoekstransactie moeten worden gedocumenteerd door een DDT- of CMR-driehoekstransactie ondertekend door de Drager.
  
• De elektronische factuur van de eerste verkoper moet de wettelijke referentie bevatten die de niet belastbare status voor btw rechtvaardigt.
  
• Italiaanse bedrijven moeten ook Intrastat-communicatie verstrekken over overschrijvingen in de EU.
  

Btw-driehoekstransacties buiten de EU

Btw-driehoekstransacties buiten de EU vinden plaats wanneer een van de drie partijen buiten de EU is gevestigd, bijvoorbeeld in de VS, Zwitserland of het Verenigd Koninkrijk. In dat geval wordt de verplaatsing van goederen beschouwd als export of import, afhankelijk van het proces.

Hieronder vind je een voorbeeld:

Een Italiaans bedrijf (A) verkoopt aan een tussenpersoon in Duitsland (B), die de goederen doorverkoopt aan een Amerikaanse klant (C). De goederen worden rechtstreeks van Italië naar de VS verzonden.

• De eerste overschrijving (A→B) is een driehoekstransactie voor export, niet onderworpen aan btw in Italië op grond van artikel 8 van Italiaans presidentieel decreet nr. 633/72.
  
• De Duitse tussenpersoon verkoopt buiten de EU aan de Amerikaanse klant (B→C), waarbij de douaneregels van het land van bestemming gelden.
  

Ook hier is transportdocumentatie essentieel: de douaneaangifte voor uitvoer en de CMR dienen als bewijs dat de goederen fysiek het grondgebied van de EU hebben verlaten.

Btw-driehoekstransacties binnen Italië

Btw-driehoekstransacties binnen Italië vinden plaats wanneer alle partijen een vaste vestiging in Italië hebben, maar de goederen namens de tussenpersoon rechtstreeks van de eerste leverancier naar de eindklant worden verzonden. Hoewel bij deze transacties geen andere landen betrokken zijn, is de commerciële logica hetzelfde: de tussenpersoon neemt de goederen niet fysiek in bezit, maar beheert alleen de verkoop.

In dit geval:

• De eerste leverancier geeft een btw-factuur aan de tussenpersoon, waaruit blijkt dat de verzending deel uitmaakt van een driehoekstransactie.
  
• De tussenpersoon geeft een standaard-btw-factuur uit aan de eindklant.
  
• De DDT moet duidelijk vermelden dat de levering namens de tussenpersoon wordt gedaan, met vermelding van het aantal gerelateerde facturen.
  

Hoewel er geen btw-concessies zijn zoals bij driehoekstransacties binnen of buiten de EU, blijft goed documentbeheer essentieel om consistentie aan te tonen tussen facturatie en het verkeer van goederen, en om chargebacks te voorkomen in geval van belastingcontroles.

Soorten btw-driehoekstransacties

EU- en Italiaanse regelgeving en compliance

Btw-driehoekstransacties worden gereguleerd door een combinatie van EU- en Italiaanse wetgeving. Op Europees niveau is Richtlijn 2006/112/EG de juridische basis. Daarin zijn de algemene beginselen van territorialiteit en niet-belastbaarheid voor transacties binnen de EU. In Italië zijn dit de belangrijkste referenties:

• Italiaans presidentieel decreet nr. 633/72, artikelen 8, 38 en 41
  
• Italiaans wetsbesluit nr. 331/1993 dat de handel binnen de EU regelt
  
• Circulaire nr. 13 van 23 februari 1994 van het ministerie van Financiën, die verduidelijking biedt over de nieuwe btw-bepalingen opgenomen in het Italiaanse wetsbesluit nr. 331 van 30 augustus 1993 (betreffende de betrekkingen tussen de lidstaten) en over de wijzigingen van het Italiaanse presidentiële decreet nr. 633 van 1972 met betrekking tot territorialiteit, exporttransacties en invoer
  
• Bepalingen van de Italiaanse belastingdienst en interpretatieve circulaires (zoals circulaire nr. 37/E/2011)
  

Voor compliance moet een btw-driehoekstransactie in de EU aan drie basisvoorwaarden voldoen:

• Geldige btw-identificatie voor alle betrokken partijen (actief VIES-nummer)
  
• Bewijs van intra-EU-transport, via documentatie zoals CMR of DDT
  
• Correcte uitgifte en registratie van facturen, waarin de wettelijke referentie voor niet-belastbaarheid moet worden opgenomen
  

In het geval van driehoekstransacties buiten de EU hangt compliance ook af van douanevereisten. Bij driehoekstransacties voor export moet je laten zien dat de goederen echt het EU-gebied hebben verlaten, meestal met een douaneaangifte voor uitvoer.

Hoe werken btw-driehoekstransacties bij dropshipping?

Voor mensen die in de e-commerce werken, is er nog een extra complicatie: btw-driehoekstransacties bij dropshipping. Dropshipping, of online verkoop namens derden, is een online verkoopmodel waarbij de verkoper het magazijn niet fysiek beheert: wanneer ze een bestelling ontvangen, sturen ze die door naar de leverancier (vaak gevestigd in een ander land), die het product rechtstreeks naar de eindklant verzendt.

Wanneer dropshipping wordt uitgevoerd tussen partijen die in verschillende landen gevestigd zijn, kan er sprake zijn van een echte btw-driehoekstransactie , aangezien de goederen rechtstreeks van de leverancier naar de klant gaan zonder via de intermediaire verkoper te gaan. In dergelijke gevallen is de juiste classificatie van de transactie, zowel binnen als buiten de EU, noodzakelijk om te bepalen of btw moet worden geheven in het land van oorsprong, in het land van bestemming, of dat de transactie binnen het bereik van niet belastbare leveringen valt.

Impact en best practices voor Italiaanse ondernemingen

Btw-driehoekstransacties bieden grote voordelen op het gebied van commerciële flexibiliteit, maar brengen ook belastingrisico's met zich mee als ze niet goed worden beheerd. Een fout in de facturatie- of transportdocumenten kan ertoe leiden dat de Italiaanse belastingdienst de transactie niet belastbaar verklaart, wat kan leiden tot btw-terugvordering en boetes.

Hieronder vind je enkele best practices om te volgen:

• Controleer altijd de EU-btw-nummers van je zakenpartners op het VIES-portaal voordat je een factuur stuurt.
  
• Bewaar transportdocumenten (DDT, CMR, douanefacturen) als bewijs van verzending in een driehoekstransactie.
  
• Vermeld correct de wettelijke niet belastbare referentie op de e-factuur: bijvoorbeeld artikel 41 van Italiaans wetsbesluit nr. 331/93 voor driehoekstransacties in de EU of artikel 8 van Italiaans presidentieel decreet nr. 633/72 voor driehoekstransacties buiten de EU.
  
• Beheer de driehoekstransactie met buitenlandse leveranciers transparant en maak duidelijk wie de goederen daadwerkelijk verzendt.
  
• Als je actief bent in e-commerce, pas dan op voor driehoekstransacties voor dropshipping: zelfs als je de logistiek niet beheert, kan het zijn dat je btw-verplichtingen hebt in het land van bestemming.
  

Btw-driehoekstransacties en e-facturatie

Sinds 2019 is e-facturatie verplicht voor transacties tussen in Italië gevestigde partijen. Vanaf 1 juli 2022 is het ook verplicht voor transacties met buitenlandse partijen, ter vervanging van het oude Esterometro-systeem. Tegenwoordig moeten daarom zelfs btw-driehoekstransacties met buitenlandse tegenpartijen worden doorgegeven aan het uitwisselingssysteem (Sistema di Interscambio, of SdI) met behulp van het elektronische XML-formaat en de juiste btw-codes.

Het beheren van een driehoekstransactie met een e-factuur betekent dat je het volgende correct moet invullen:

• Btw-velden die de aard van de transactie aangeven:
  
  • N3.2 voor niet belastbare intra-EU overschrijvingen (artikel 41 van Italiaans wetsbesluit nr. 331/93)
    
  • N3.1 voor export (artikel 8 van Italiaans presidentieel decreet nr. 633/72)
    
• Beschrijving van de transactie, met vermelding dat de zending deel uitmaakt van een driehoekstransactie en, indien mogelijk, wie de entiteit is die verantwoordelijk is voor het transport
  
• Buitenlandse identificatiegegevens van de klant of leverancier, zelfs als die niet bij VIES is geregistreerd
  

Bij driehoekstransacties buiten de EU is de douaneaangifte voor uitvoer het belangrijkste bewijs dat er geen belasting hoeft te worden betaald. Die moet samen met de e-factuur worden bewaard voor eventuele controles. Maar bij driehoekstransacties binnen de EU moet je het CMR-formulier of de DDT bewaren waaruit blijkt dat de goederen in een andere lidstaat zijn geleverd.

De digitalisering van facturatie heeft het beheer van commerciële driehoekstransacties vereenvoudigd, waardoor stromen beter traceerbaar zijn en formele fouten worden verminderd. Digitale Invoicing vereist echter dat boekhoudsystemen en beheersoftware regelmatig worden bijgewerkt. De software moet e-facturen kunnen beheren en met name om:

• De geldigheid van EU-btw-nummers (VIES) te controleren
  
• Automatisch XML-velden in te vullen met de juiste btw-codes
  
• De gegevens binnen de gestelde termijn in te dienen bij het SdI (binnen 12 dagen na het uitgeven van de factuur of, voor inkomsten van buitenlandse partijen, uiterlijk op de 15e dag van de volgende maand)
  

Hoe Stripe Tax kan helpen

Stripe Tax vermindert de complexiteit van fiscale compliance, zodat je je kunt concentreren op de groei van je onderneming. Begin met het wereldwijd innen van belastingen door één regel code toe te voegen aan je bestaande integratie, op een knop in het Dashboard te klikken of onze krachtige API te gebruiken.

Stripe Tax helpt je je verplichtingen bij te houden en waarschuwt je wanneer je op basis van je Stripe-transacties de drempelwaarde voor registratie voor omzetbelasting overschrijdt. Het kan ook namens jou registreren om belasting te innen in de VS en aangiften beheren via vertrouwde partners. Stripe Tax berekent en int automatisch omzetbelasting, btw en GST op:

• Digitale goederen en diensten in alle Amerikaanse staten en meer dan 100 landen
  
• Fysieke goederen in alle Amerikaanse staten en 42 landen
  

Stripe Tax helpt je bij het volgende:

• Te begrijpen waar je je moet registreren en belastingen moet innen: Bekijk waar je belastingen moet innen op basis van je Stripe-transacties. Nadat je je hebt geregistreerd, kun je binnen enkele seconden belastinginning inschakelen in een nieuwe staat of een nieuw land. Je kunt beginnen met het innen van belastingen door één regel code toe te voegen aan je bestaande Stripe-integratie, of door met één klik op de knop belastinginning toe te voegen in het Stripe-dashboard.

• Je registreren om belasting te betalen: Als je onderneming in de VS is gevestigd, laat Stripe dan je belastingregistraties beheren en profiteer van een vereenvoudigd proces waarbij de aanvraaggegevens vooraf worden ingevuld. Dit bespaart je tijd en vereenvoudigt de compliance met lokale regelgeving. Als je buiten de VS bent gevestigd, werkt Stripe samen met Taxually om je te helpen bij de registratie bij lokale belastingautoriteiten.

• Automatisch belasting innen: Stripe Tax berekent en int het juiste bedrag aan verschuldigde belasting, ongeacht wat of waar je verkoopt. Het ondersteunt honderden producten en diensten en is up-to-date met belastingregels en tariefwijzigingen.

• Vereenvoudigen van de aangifte: Stripe Tax kan makkelijk worden geïntegreerd met aangiftepartners, zodat je wereldwijde aangiften nauwkeurig en tijdig zijn. Laat onze partners je aangiften beheren, zodat jij je kunt concentreren op de groei van je onderneming.

Meer info over Stripe Tax, of ga vandaag nog aan de slag.