Gedecentraliseerde financiering (DeFi) probeert diensten voor het financiële systeem te ontwerpen die aansluiten bij hoe het internet werkt. Met behulp van tools zoals blockchains, slimme contracten en door activa gedekte stablecoins creëren de bouwers van DeFi een infrastructuur die meer op software lijkt dan op traditioneel bankieren. Hierdoor kunnen grensoverschrijdende transacties met stablecoins binnen enkele minuten worden afgewikkeld, kunnen geautomatiseerde kredietmarkten non-stop draaien en is de financiële logica tot op de laatste regel code transparant. De wereldwijde markt voor DeFi zal naar verwachting ook aanzienlijk groeien, van $ 238,54 miljard in 2026 tot $ 770,56 miljard in 2031.

Hieronder gaan we kijken welke problemen DeFi probeert op te lossen, wat erachter zit en hoe je de voordelen en risico’s kunt beoordelen.

Wat staat er in dit artikel?

• Wat is gedecentraliseerde financiering?
  
• Welke problemen probeert gedecentraliseerde financiering op te lossen?
  
• Hoe werkt de infrastructuur van gedecentraliseerde financiering?
  
• Wat zijn de financiële voordelen van gedecentraliseerde financiering?
  
• Welke veiligheids- en bestuursrisico’s moeten DeFi-gebruikers begrijpen?
  
• Hoe kunnen instellingen gedecentraliseerde financiering veilig invoeren?
  
• Hoe Stripe Payments kan helpen
  

Wat is gedecentraliseerde financiering?

Gedecentraliseerde financiering is een systeem van financiële diensten (bijv. lenen, handelen, sparen) dat is gebouwd op openbare blockchains in plaats van bij traditionele banken. Het stelt mensen in staat om rechtstreeks met elkaar transacties te doen met behulp van open, programmeerbare technologieën in plaats van gecentraliseerde tussenpersonen.

Welke problemen probeert gedecentraliseerde financiering op te lossen?

Gedecentraliseerde financiering wil hiaten in de traditionele financiële wereld opvullen op het gebied van toegang, efficiëntie en controle. Hieronder zie je hoe DeFi elk van deze punten aanpakt.

Toegang

Ongeveer 1,3 miljard volwassenen wereldwijd hebben geen bankrekening. Ze worden misschien buitengesloten vanwege papierwerk, minimumbedragen, toegang tot filialen of lokale instabiliteit. Maar ongeveer 900 miljoen mensen in deze groep hebben een mobiele telefoon. Met DeFi kan iedereen met een internetverbinding waarde opslaan in een digitale wallet, betalingen doen of krediet gebruiken zonder toestemming te vragen aan een traditionele bank.

Efficiëntie

Grensoverschrijdende betalingen verlopen meestal te traag en kosten te veel. Maar blockchain- en stablecoin-overboekingen kunnen binnen enkele minuten of seconden worden afgewikkeld. Stablecoins zijn tokens die zijn ontworpen om een stabiele waarde te behouden door een koppeling aan te gaan met een activum, zoals de Amerikaanse dollar (USD). Sommige bedrijven meldden dat ze hun transactiekosten met de helft hadden verlaagd toen ze voor internationale betalingen overstapten van traditionele methoden naar stablecoins.

Controle en transparantie

In het traditionele model beslissen instellingen wie toegang krijgt, wie rekeningen kan bevriezen en wie in het geheim kan opereren. Bij DeFi zijn de regels zichtbaar in open slimme contracten en worden transacties vastgelegd in openbare grootboeken. Je kunt nagaan hoe een dienst werkt, reserves op de blockchain bekijken en activiteiten verifiëren. Geen enkele partij kan intern de voorwaarden wijzigen of een geldige overboeking blokkeren.

Hoe werkt de infrastructuur van gedecentraliseerde financiering?

DeFi draait op een reeks technologieën die de rol vervullen die banken, makelaars en clearinginstellingen in de traditionele financiële wereld spelen. Dit is wat DeFi-systemen aandrijft.

Blockchains

De meeste DeFi-activiteiten vinden plaats op openbare blockchains, die werken als gedistribueerde grootboeken. Duizenden onafhankelijke knooppunten zijn het eens over elke transactie, zodat het register niet door één enkele partij kan worden gewijzigd. Andere soorten ketens, zoals private blockchains, spelen een steeds grotere rol, maar het idee blijft om het financiële systeem open, verifieerbaar en bestand tegen manipulatie te houden.

Tokens

DeFi-activa zijn tokens op de blockchain. Ze vallen uiteen in drie hoofdgroepen:

• Native tokens: native tokens zijn de belangrijkste digitale activa van een blockchain (bijv. Ether voor Ethereum). Ze worden gebruikt om transactiekosten te betalen, claims te staken of als onderpand voor leningen of handel.

• Stablecoins: stablecoins (bijv. USDC, DAI) vermijden de volatiliteit van andere cryptovaluta’s en behouden hun waarde. Ze worden gebruikt bij leningen, handel en betalingen.

• Governance-tokens: met governance-tokens kunnen communities stemmen over upgrades of parameters die het gedrag van een protocol veranderen.

Wallets

In plaats van te vertrouwen op rekeningnummers en routingcodes, communiceren gebruikers via wallets die cryptografische sleutels bevatten. Deze sleutels bewijzen het eigendom van activa op een specifiek blockchain-adres. Er zijn geen aanmeldingsformulieren of goedkeuringen nodig, maar er is ook geen vangnet beschikbaar als sleutels gecompromitteerd raken.

Platformen voor slimme contracten

Een slim contract is een klein programma op de blockchain dat precies uitvoert wat er staat en autonoom draait. Het kan worden gebruikt om stortingen, transacties, rentetarieven en onderpand te coördineren zonder menselijke tussenpersonen. Slimme contracten koppelen leners aan kredietverstrekkers, stellen tarieven vast op basis van vraag en aanbod, en liquideren onderpand als aan bepaalde marktvoorwaarden wordt voldaan.

Dit zijn de belangrijkste kenmerken van een platform voor slimme contracten:

• Neutrale laag voor vereffening: duizenden onafhankelijke nodes controleren elke transactie, waardoor het systeem eerlijk en fraudebestendig blijft.

• Kosten voor native tokens: gebruikers betalen transactiekosten (“gas”) voor native tokens. Die kosten worden vaak gebruikt als onderpand in DeFi-apps.

• Netwerkeffect: developers en liquiditeit concentreren zich meestal rond Ethereum, maar ook andere netwerken maken gebruik van slimme contracten.

• Schaalbaarheidsoplossingen: Layer 2-netwerken (bijv. Optimism, Arbitrum) en sommige nieuwere chains (bijv. Solana, Avalanche) verhogen de snelheid en verlagen de kosten, maar behouden hetzelfde idee van een open, programmeerbare infrastructuur.

Gedecentraliseerde beurzen en AMM's

Platforms zoals Uniswap en Curve laten iedereen direct tokens verhandelen. In plaats van kopers en verkopers aan elkaar te koppelen zoals een traditionele beurs, gebruiken ze geautomatiseerde marktmakers (AMM's), wat op wiskunde gebaseerde liquiditeitspools zijn. Iedereen kan liquiditeit toevoegen en vergoedingen verdienen, prijzen passen zich automatisch aan op basis van de formule van de pool, en er is geen account, geen goedkeuring en geen centrale beheerder.

Kredietprotocollen

Kredietprotocollen zoals Aave, Compound en MakerDAO creëren gedecentraliseerde kredietmarkten. Ze laten gebruikers activa storten en rente verdienen, en ze laten kredietnemers onderpand vastzetten om leningen af te sluiten. De rentetarieven veranderen automatisch afhankelijk van vraag en aanbod, en slimme contracten activeren direct liquidaties als het onderpand te risicovol wordt.

MakerDAO heeft een speciale rol: het beheert zowel leningen met onderpand als de uitgifte van DAI, een belangrijke gedecentraliseerde stablecoin.

Orakels en governance

Deze systemen bepalen hoe DeFi-protocollen in de loop van de tijd veranderen en hoe gedecentraliseerd ze blijven:

• Orakels: Orakels zoals Chainlink voeren prijsgegevens uit de echte wereld in DeFi-apps in, zodat de logica achter lenen en handelen nauwkeurig blijft.

• Governance-tokens: houders van governance-tokens (bijv. UNI, AAVE, MKR, COMP) stemmen over upgrades, risicoparameters, soorten onderpand en hoe protocolfondsen worden gebruikt.

Wat zijn de financiële voordelen van gedecentraliseerde financiering (DeFi)?

De voordelen van DeFi komen voort uit het verplaatsen van financiële activiteiten naar open, programmeerbare netwerken. Hier volgt een nadere beschrijving van elk voordeel:

• Breder toegankelijk: een wallet wordt het startpunt voor sparen, lenen of betalingen ontvangen. Dit is belangrijk in regio’s waar traditionele rekeningen barrières hebben, zoals vereisten voor documentatie, minimumbedragen of fysieke nabijheid.

• Snelle vereffening op elk moment: blockchains werken continu. Overboekingen, vooral in stablecoins, vermijden de multibank-relay die grensoverschrijdende betalingen vertraagt.

• Concurrerender rendementen en kredietmarkten: open, algoritmische geldmarkten passen tarieven aan op basis van realtime vraag en aanbod. In periodes waarin traditionele spaarrekeningen bijna nul opbrachten, bleven de rendementen op in dollar luidende activa in toonaangevende DeFi-markten hoger. Dit stimuleerde vroege acceptatie.

• Ingebouwde transparantie: alle transacties, onderpandposities, reservemutaties en protocolregels staan on-chain. Gebruikers kunnen de gezondheid van een pool of de dekking van een stablecoin controleren zonder afhankelijk te zijn van interne rapportagecycli.

• Interoperabiliteit: protocollen passen in elkaar als een modulaire financiële infrastructuur. Een positie in het ene systeem kan dienen als onderpand, liquiditeit of rendementsinput in een ander. Deze interoperabiliteit kan zorgen voor snellere productcycli en een breder scala aan tools voor gevorderde gebruikers.

Welke veiligheids- en governance-risico’s moeten DeFi-gebruikers begrijpen?

De openheid van DeFi concentreert risico’s die traditionele financiering meestal achter de schermen opvangt. De belangrijkste vallen uiteen in vier groepen die betrekking hebben op code, gedrag, marktstructuur en governance.

Kwetsbaarheden in slimme contracten

Elk DeFi-protocol is afhankelijk van code die de kernlogica automatiseert, waaronder renteberekeningen, onderpandcontroles, swap-prijzen en liquidaties. Die code kan fouten of randgevallen bevatten. En zodra het is geïmplementeerd, voert het contract uit wat erin is geschreven.

Alleen al in 2024 hebben aanvallers 2,2 miljard dollar buitgemaakt in het crypto-ecosysteem, en DeFi-platforms waren het meest voorkomende doelwit. Wanneer een contract wordt misbruikt, verdwijnen fondsen meestal snel en onomkeerbaar. De transparantie die gebruikers ten goede komt, komt ook ten goede aan geavanceerde aanvallers die op zoek zijn naar zwakke plekken. Audits, bug bounties en formele verificatie helpen, maar geen enkele methode neemt het risico volledig weg.

Rug pulls en kwaadwillig ontwerp

Sommige protocollen mislukken omdat hun creators nooit van plan waren ze verantwoord te exploiteren. Anonieme teams lanceren tokens met agressieve incentives, trekken stortingen aan en onttrekken liquiditeit via functies die in de code zijn ingebouwd. Dit soort oplichting heeft gebruikers miljarden dollars aan verliezen gekost. Gebruikers moeten letten op niet-geauditeerde contracten, een korte bedrijfsgeschiedenis, complexe beloningsschema’s en geconcentreerde controle over beheerderssleutels.

Marktgedreven liquidatierisico

De meeste kredietactiviteiten in DeFi zijn gebaseerd op overcollateralization. Volatiele activa kunnen snel genoeg in waarde dalen om contractgedreven liquidaties te activeren, vooral tijdens brede marktdalingen. Liquiditeitsverschaffers in AMM’s lopen een gerelateerd structureel risico wanneer prijsbewegingen de waarde van een gepoolde positie uithollen ten opzichte van het simpelweg aanhouden van de activa. De ineenstorting van TerraUSD in 2022 illustreerde hoe snel zelfs ‘stabiele’ structuren kunnen falen. Miljarden aan waarde verdampten binnen enkele dagen toen het ontwerp onder druk bezweek.

Concentratie van governance

Wanneer het stemrecht geconcentreerd is bij insiders, investeerders of een kleine groep actieve deelnemers, kan de koers van het protocol sterk afwijken. Governance is ook een doelwit voor aanvallen geworden. Bij de Mango Markets-exploit bijvoorbeeld, pompte een handelaar de waarde van het Mango-token kunstmatig op om het onderpand op te blazen, waarna hij ongeveer 116 miljoen dollar leende en opnam voordat de prijs instortte.

Hoe kunnen instellingen veilig overgaan op gedecentraliseerde financiering?

Instellingen benaderen DeFi met andere beperkingen dan individuele gebruikers, zoals fiduciaire verplichtingen, compliance-verwachtingen en drempels voor operationeel risico. Hier zijn enkele stappen die kunnen helpen om het adoptieproces soepel te laten verlopen:

• Begin met beperkte pilots: het aanbieden van stablecoins aan een goed gecontroleerde kredietmarkt of het routeren van een beperkte reeks grensoverschrijdende incasso’s via stablecoin-netwerken kan ondernemingen en financiële groepen helpen het gedrag tijdens de vereffening te begrijpen.

• Vertrouw op geteste infrastructuur: gevestigde protocollen met een lange staat van dienst, gecontroleerde contracten en diepe liquiditeit verminderen het operationele risico. Sommige ondernemingen voegen gedecentraliseerde verzekeringen toe of eisen risicobeoordelingen door derden voordat ze met een protocol in zee gaan.

• Gebruik institutionele bewaring: multisignature-wallets en gekwalificeerde bewaarders (bijv. Fireblocks, Anchorage, Coinbase Custody) geven instellingen gecontroleerde toegang tot DeFi-toepassingen zonder afhankelijk te zijn van één enkele operator of apparaat.

• Pas DeFi aan aan compliance-workflows: blockchain-analyses, adresscreening en geautoriseerde omgevingen waar instellingen worden geverifieerd via ken-je-klant (KYC)-controles helpen allemaal om aan de verwachtingen van de regelgeving te voldoen.

• Houd je blootstelling in de gaten en beperk deze: gediversifieerde posities, automatische waarschuwingen over de gezondheid van onderpand, periodieke herschikking en duidelijke verliesdrempels zorgen ervoor dat experimenteren niet uitmondt in onbeheersbaar risico.

Hoe Stripe Payments kan helpen

Stripe Payments biedt een gebundelde, wereldwijde betaaloplossing die elk bedrijf - van start-ups tot wereldwijde ondernemingen - helpt om online, persoonlijk en wereldwijd betalingen te accepteren. Bedrijven kunnen stablecoin-betalingen van bijna overal ter wereld accepteren die als fiat worden verrekend in hun Stripe-balansen.

Stripe Payments kan je helpen met het volgende:

• Je afrekenervaring te verbeteren: zorg voor een soepele klantervaring en bespaar duizenden uren aan ontwikkelingswerk met kant-en-klare betaalinterfaces en toegang tot meer dan 125 betaalmethoden, waaronder stablecoins en crypto.

• Sneller uit te breiden naar nieuwe markten: bereik klanten over de hele wereld en verminder de complexiteit en kosten van multivalutabeheer met grensoverschrijdende betaalopties, beschikbaar in 195 landen in 135+ valuta's.

• Fysieke en online betalingen samen te voegen: bouw een unified commerce-ervaring op via online en fysieke kanalen om interacties te personaliseren, loyaliteit te belonen en inkomsten te laten groeien.

• De betaalprestaties te verbeteren: verhoog inkomsten met een reeks aanpasbare, eenvoudig te configureren betaaltools, waaronder no code-fraudebescherming en geavanceerde mogelijkheden om autorisatiepercentages te verbeteren.

• Sneller te werken met een flexibel, betrouwbaar platform voor groei: bouw voort op een platform dat is ontworpen om met jou mee te groeien, met een historische uptime van 99,999% en toonaangevende betrouwbaarheid.

Lees meer over hoe Stripe Payments je online en fysieke betalingen kan stimuleren, of ga er vandaag nog mee aan de slag.